عمده ترين هدف يک بنگاه اقتصادي بقاي بنگاه اقتصادي است. بقاء مستلزم توسعه است، زيرا در جا زدن يک بنگاه اقتصادي نه به منزله حفظ وضعيت موجود، بلکه به منزله عقب ماندن از چرخه رقابتي است که هر بنگاه اقتصادي را به عقب ميراند و جاي آن را به رقبا واگذار مي نمايد. توسعه مستلزم سرمايه گذاري مداوم و مستمر است و سرمايه گذاري در گرو سودآوري بنگاه اقتصادي است.
سود که تفاوت ميان درآمدها و هزينه هاست زماني حاصل مي شود که يک بنگاه اقتصادي چون از بيم خارج شدن از رقابت نميتواند با افزايش قيمت، درآمدهايش را افزايش دهد ناگزير است که هزينه هاي عملياتي خود را کاهش دهد. و از آنجا که در تئوريهاي مديريت مدرن، هزينه معادل زمان است، از اينرو هر بنگاه اقتصادي مي کوشد تا زمان اجراي عمليات را مستمرا کاهش داده تا با کاهش زمان، به کاهش هزينه هاي عملياتي دست يابد.
تکنولوژي، که کليد کاهش زمان است. در فرايند اجرائي خود زمان را مي شکند، کار چندين ماهه را در کسري از هزارم ثانيه انجام ميدهد و در يک قالب زماني مشخص حجم عظيمي از کار را به اتمام ميرساند . تکنولوژي، هزينه عملياتي را از يکسو کاهش ميدهد و از سوي ديگر درآمد را به سبب افزايش راندمان کار افزايش داده و در نتيجه بنگاه اقتصادي را سودآور نموده، گستره فعاليت آنرا توسعه ميدهد و بنگاه را همواره در وضعيت رقابتي نگاه مي دارد.
بانکداري الکترونيک
بانكداري الكترونيكي حركت مستمر از يك مكانيزم فيزيكي و ايستا (Static) به سوي يك معماري منطقي و پويا (Dynamic) است، تا ماموريت بانکداري الکترونيک را که بردن بانک به نزد مشتري به جاي آوردن مشتري به بانک است، محقق سازد.
از آنجا كه هدف صنعت بانكداري گماردن منابع پس انداز به اهداف پولي توسعه اقتصادي است، هر بانك چه به عنوان سرمايهگزار يا تأمين كننده منابع پولـــــي و چه به عنوان شريك كاري كه پاسخگوي تام و تمام سپرده گذاران و درخواست کنندگان تسهيلات است، ناگزير است كه به جمع آوري پولهاي پراكنده ، سرمايهاي كردن آنها، اجتناب از ذخيره آنها و اختصاص بدون وقفه آنها به تقاضاي كسب و كار پرداخته و منابع پولي پروژههاي صنعتي، كشاورزي و خدماتي را فراهم سازد. چنين پروسهاي بانك را با مجموعهاي از مشتريان خود در ارتباط دو سويه و مستمر قرار داده، از يكطرف به جذب نقدينگي آنان مي پردازد و از طرف ديگر با مشاركت در طرحهاي توسعه، به ارزش افزوده پولي دست يافته، چرخهاي كسب و كار را به حرکت در آورده و به پروسه توليد مدد مي رساند. از اين رو معيار ارزيابي ساز و كار يك بانك با تعداد متقاضيان رو به تزايد و كار آفرين آن بانك كه با چه سهولتي و با چه سرعتي تقاضاي درخواست تسهيلات آنان تحقق مي يابد ميتواند سنجيده شود. در اين ارتباط سامان دادن روند رو به تزايد ميزان پسانداز و اعطاي تسهيلات بدون وقفه، در يك پروسه توام با نظارت و امنيت (Monitoring)، زماني تحقق مييابد كه بانك بتواند آن گروه از تكنولوژيهاي بانكداري را كه به كاهش چشمگير استفاده از پول نقد، افزايش انجام تراكنشهاي بانكداري در خارج از شعبه، ارتقاءكيفيت ارتباط با مشتريان و فراگير كردن اعطاي تسهيلات و خدمات بانكداري در شبکه خود منجر ميگردد به خدمت بگيرد.
تکنولوژي بانکداري الکترونيک
بانكداري الكترونيك پيش از آنكه بانك را در يك محدوده جغرافيائي بگنجاند و دسترسي به خدمات آنرا معطوف به شعبه و محدود به ساعتهاي اداري کند آنرا مبدل به شبكهاي ميكند كه در همه جا و در هر زماني قابل دستيابي است و براي اينكار از آن گروه از تكنولوژيهاي اطلاعاتي بهره ميگيرد كه خدمات و تسهيلات بانكي را با هزينه مناسب در همه جا و در همه وقت در اختيار مشتريان قرار ميدهد. در اين فرآيند تكنولوژي كارت (Card Technology) براي جايگزيني پول نقد، تكنولوژي سوئيچ (Switch) براي تسويه حسابهاي بانكي، تكنولوژي شبكه (Network) به منظور سيال و روان نمودن تراكنشهاي (Transaction) عمليات بانكداري و تكنولوژي Core banking به منظور اجراي خدمات بانکداري كه پرسنل بانك را از اجراي كارهاي يكنواخت آزاد ميسازد، در اين معماري تعبيه ميگردند. علاوه بر آن تكنولوژي اينترنت (Internet Banking) و تكنولوژي IVR كه امكان ارتباط مشتري با بانك را از راه دور فراهم ميسازند و به افزايش تراكنشهاي بانكي در خارج از بانک و شعبه توفيق مييابند نيز در اين معماري نهادينه مي شود. تكنولوژي كارت (Card Management System) در سطح ملي و در فرم كارت بدهكاري (Debit) و يا كارت اعتباري (Credit) ، با استفاده از دستگاههاي دريافت و پرداخت ATM كه در همه جا ميتوانند نصب گردند و يا با استفاده از ماشينهاي فروشگاهي (POS) ، هم امكان تراكنش تبادل پول را توسط كارت در مواقع ضروري امكانپذير مينمايند و هم به عنوان ابزار پرداخت بكار گرفته ميشوند تا استفاده از پول نقد را كاهش دهند . تكنولوژي سوئيچ به عنوان يك متمركزكننده و مسيرياب مجهز به ابزارهاي ضد ويروس و ضد نفوذ كه در مركز شبكه مستقر ميگردد، تراكنشهاي عمليات بانكداري را دريافت ، توزيع و در نهايت با استفاده از نرم افزارهاي Retail Banking تمامي تغييرات انجام شده را روي حسابهاي بانك اعمال نموده و عمليات دستي اتاقهاي پاياپاي را چه در سطح بانك و چه در سطح صنعت بانكداري حذف مينمايد. تكنولوژي شبكه، اعم از زميني و ماهوارهاي، مجهز به ايستگاههاي بازرسي و كنترل الكترونيكي ، تراكنش عمليات بانكداري را در درون شبكه سيال و روان نموده و آنها را در نهايت متمركز و هماهنگ مينمايد. تكنولوژي ارتباط با مشتريان ، كاركنان بانك را قادر ميسازد تا به جاي انجام كارهاي خستهكننده ، ضمن تماس مستمر با مشتريان هم به فرايند جذب نقدينگي بيشتر سپردهها مدد رسانند، و هم نياز وامگيرندگان را بر آورده سازند و هم به وصول مطالبات بانك همت گمارند .
امنيت اطلاعات
بانكداري الكترونيكي به مشتريان بانك اجازه ميدهد تا با رعايت روشهاي كاري مشخص و استفاده از پروتكلهاي استاندارد نسبت به افتتاح حساب از راه دور اقدام نمايند و با استفاده از رمز اختصاصي به دورن شبكه بانكداري راه يافته، از ايستگاههاي بازرسي و كنترل عبور نموده، مبلغي به حساب خود واريز و يا از آن برداشت نمايند. چنين فرآيندي مبين اين واقعيت است كه تراكنشهاي عمليات كه در بانكداري سنتي قابل رؤيت است، در بانکداري الکترونيک پنهان از ديد مستقيم بانكداران صورت ميپذيرد و همين نامرئي بودن ظاهري تراكنشها گاهاً موجب ترديد در بكارگيري اين معماري ميگردد. واقعيت اينست كه در بانكداري الكترونيك به جاي كنترل چشمي اطلاعات و ارقام مندرج در اسناد بانكداري كه دور از خطا نيست، از كنترل الكترونيكي ارقام و اطلاعات كه به مراتب دقيقتر، همهجانبهتر، با قابليت اعتماد به مراتب افزونتر و دور از خطاي انساني است بهره گرفته ميشود كه اين امر به نوبه خود مستلزم درك عميق از ساز و كار معماري بانكداري الكترونيكي است. اين آگاهي هم ميتواند كليد به زير كنترل درآوردن اين تكنولوژي را كه همانند هر تكنولوژي ديگر قالبهاي زماني اجراي عمليات را ميشكند و به تبع آن هزينههاي رو به تزايد بانكداري سنتي را مستمراً كاهش ميدهد در اختيار بانكداران قرار دهد و هم ميتواند اين واقعيت را آشكار سازد كه بانكداري الكترونيكي به لحاظ همه زماني بودن و همه جائي بودن، هم تعداد سپردهگذاران را افزايش ميدهد. و هم عاملي است كه سپردههاي جمع آوري شده را بدون درنگ در اختيار وام گيرندگان قرار ميدهد.
نظام نرم افزاري بانکداري الکترونيک
نظام Core/ Retail banking که در حوزه سپردهها، حوزه تسهيلات و حوزه خدمات، عمليات بانكداري را به سامـــــان ميرسانند با بهرهگيري از امكانات دفتر كل الكترونيكي (General Ledger) ، ارتباط مجازي بين عوامل تشكيل دهنده صنعت بانكداري را از حساب تا مشتري، از مشتري تا شعبه و از شعبه تا بانك فراهم ميسازند. سيستمهاي نرم افزاري Core banking از آنجا که بانک را به عنوان يک کليت در منظر ارزيابي بانکداران قرار ميدهد، تصويري روشن و فشرده (Consolidate) از عملکرد بانک را در حوزه سپرده ها، تسهيلات و بانکداري بين المللي به نمايش مي گذارد و سيستمهاي نرم افزاري Retail banking از آنجا که مشتريان بانک را به تفکيک در منظر ارزيابي بانکداران قرار ميدهد تصويري روشن از جزئي ترين عملکـــــــرد هر مشتري را در اختيار بانکداران قرار مي دهد. بانكداري الكترونيكي بانك را قادر ميسازد كه آن بخش از فعاليتهاي خود را كه ارتباطي با ساز و كار بانكداري ندارد به خارج از بانك واگذار نمايد . در اين تحول بانكداري باجهاي (Kiosk banking) بدون نياز به متصدي، مجهز به دستگاههاي دريافت و پرداخت و مجهز به نرم افزارهاي خاص خود ، دسترسي به پول نقد و برخي از ديگر سرويسهاي بانکي را در تمامي شبانهروز فراهم مينمايند . شعبات بانك كه در شكل سنتي آن مشتريان خود را به خود وابسته كردهاند و همانند يك بانك كوچك ولي تمام عيار بدون آنكه ارتباطي با يكديگر داشته باشند در هر كوي و برزن فعاليت مينمايند ، به صورت يك گره از هزاران گره شبكه بانكداري در ميآيند. آنچه در اين فرآيند مشهود است برچيدن عمليات بانكداري از درون شعبه و تمركز آن در مركز بانك است كه با طبيعت متمركز صنعت بانكداري عليرغم پراكندگي شعبات آن خوانائي بيشتري دارد و به استقلال مشتري از شعبه و ارتباط وي با بانك و در نهايت به ارتباط مشتري با نظام بانكداري منجر ميگردد. در اين فرايند نرم افزار بانکداري الکترونيکي استراتژي اطلاعاتي بانک را نيز تدوين مي کند. پاسخ به اينکه چه اطلاعاتي به چه شکلي و در چه زماني به درد چه کسي مي خورد ، حجم فراواني از آنچه را كه امروزه اطلاعات خوانده ميشود حذف مينمايد، به تنوع شكلهاي متعدد اطلاعات براي سهولت استفاده در سطوح بانك توفيق مي يابد، توليد و ارسال اطلاعات را زمانبندي ميكند و به شناسائي دقيقتر توليدكنندگان و گيرندگان اطلاعات دست مييابد. در چنين شرايطي مقررات بانكداري و بخشنامههاي مرتبط با آنها، به ناگزير ساده و روان شده و ضمن مطابقت با استانداردهاي رايج بانكداري الكترونيكي براي مدتهاي طولانيتر بكار گرفته ميشوند. در اين تحول ارتباط دو سويه بانك با ساير بانكهاي بينالمللي كه از استانداردها و پروتكلهاي مشابهي بهره ميگيرند بدون برخورد با مانعي برقرار ميگردد. در چنين فرايندي بانكداري الكترونيكي بانك را قادر ميسازد تا هزينههاي عملياتي بانك را در تمامي سطوح بانك تا سطح شعبه، باجه ، ايستگاه كاري و تا سطح يك تراكنش بانكي برآورد نموده، به هزينههاي واقعيتر دست يافته و به كاهش مستمر آن همت گمارد.
راه حل اجرايي
شرکت پديسار انفورماتيک در راستاي اجرايي نمودن راهکار جامع بانکداري مجموعه اي از محصولات ذيل را فراهم و بصورت يک مجموعه يکپارچه ارائه مي نمايد.
| |
Bancs از شرکت TCS جهت بانکداري کلان / خرد (Core / Retail Banking)
Magix از شرکت M2M جهت سيستم مديريت پرداخت توسط کارت (Card Management System)
Oracle Financial از شرکت Oracle جهت مديريت مالي شامل دفتر کل دارايي (General Ledger)، دارايي ثابت (Fixed Asset)، حسابهاي پرداختني (Accounts Payable)، حسابهاي دريافتني (Accounts Receivable)، مديريت وجوه نقد (Cash Management)
UCI از شرکت Altitude جهت مديريت مراکز پاسخگويي و تماس (Contact Center)
Hummingbird BI از شرکت Hummingbird جهت هوش تجاري در بانکداري (Business Intelligence)
PDMT /Padisar Data Mapping Tool از شرکت Padisar جهت عمليات مهاجرت اطلاعات از سيستم هاي قديمي (Data Migration)
|
|